NganHan.comNgắn Hạn
Chọn khoá ngắn theo thời gian và hoàn cảnh

Học nghề 3 tháng ra làm ngay: chọn khoá sơ cấp hợp tỉnh mình và đủ tay nghề

Ba tháng là mốc của chứng chỉ sơ cấp. Cách chọn nghề theo chỗ đang tuyển ở tỉnh, đọc thông báo tuyển sinh, chia 12 tuần học và lo chi tiêu trong lúc học.

Several Vietnamese trainees in blue overalls weld steel frames in a vocational school workshop, sparks lighting the scene, shot from the doorway, dim interior with orange glow

Ba tháng là mốc tối thiểu của trình độ sơ cấp: học đủ chương trình và qua kiểm tra, bạn được cấp chứng chỉ sơ cấp nghề, loại giấy mà xưởng, nhà máy, công ty dịch vụ thường chấp nhận khi tuyển thợ bậc thấp. Với nhiều nghề như hàn, điện dân dụng, may công nghiệp, sửa xe máy, chăm sóc người cao tuổi, kỹ thuật chế biến thuỷ sản, ba tháng học tử tế đủ để vào làm và được giao việc thật ngay tuần đầu.

"Ra làm ngay" chỉ đúng khi bạn chọn nghề mà tỉnh mình đang cần, và chọn lớp có đủ giờ thực hành. Phần dưới đi theo thứ tự đó: chọn nghề theo chỗ đang tuyển, đọc thông báo tuyển sinh, chia mười hai tuần học, lo chi tiêu ba tháng, rồi một ví dụ và những câu nên hỏi trước khi ghi danh.

Chọn nghề theo chỗ đang tuyển, không theo lời quảng cáo

Cùng là học ba tháng, nghề hàn ở tỉnh có nhiều xưởng kết cấu thép sẽ dễ có chỗ hơn ở tỉnh chủ yếu làm du lịch. Làm năm bước sau trước khi chọn:

  1. Đếm tin tuyển trong hai tuần. Ghi lại tin tuyển thợ, công nhân kỹ thuật ở trong tỉnh từ các nhóm việc làm địa phương, bảng tin của khu công nghiệp, phiên giao dịch việc làm. Nghề nào xuất hiện nhiều, ghi "chấp nhận người mới" hoặc "có chứng chỉ sơ cấp", nghề đó đáng cân nhắc.
  2. Hỏi trung tâm dịch vụ việc làm. Họ có danh sách doanh nghiệp đang đặt người và thường biết nghề nào học xong dễ được giới thiệu nhất. Hỏi thẳng: "Ba nghề nào học sơ cấp xong dễ có chỗ nhất ở tỉnh mình?"
  3. Hỏi người đang làm. Một người làm ở xưởng hay nhà máy trong tỉnh sẽ nói thật thợ mới vào được giao gì, có ai đòi chứng chỉ không.
  4. Gạch nghề không hợp sức khoẻ. Hàn cần mắt và phổi tốt, điện cần phân biệt màu, chăm sóc cần lưng khoẻ, chế biến thuỷ sản cần chịu lạnh lâu.
  5. Còn lại hai nghề thì so lớp. Lúc này mới đi xem lớp, chứ đừng chọn lớp trước rồi học nghề mà lớp đang có.

Năm bước này mất khoảng hai tuần. So với ba tháng học và cả năm đầu đi làm, hai tuần đó rẻ nhất trong cả quá trình.

Nghề học ba tháng thường đi làm được và giấy cấp cuối khoá

Bảng gom những nghề có chương trình sơ cấp phổ biến ở trường nghề và trung tâm có đăng ký. Thời lượng thực tế mỗi nơi khác nhau, có nghề kéo dài bốn đến sáu tháng.

NghềSau ba tháng làm đượcGiấy cuối khoáThường làm ở đâu
Hàn điện cơ bảnHàn que các mối giáp mối, mối góc ở tư thế bằng và đứngChứng chỉ sơ cấp; một số nơi còn thi chứng chỉ thợ hàn riêngXưởng kết cấu thép, cơ khí, đóng tàu nhỏ
Điện dân dụngLắp đặt điện nhà ở, sửa chữa thiết bị gia dụng thường gặpChứng chỉ sơ cấp; làm điện ở doanh nghiệp còn cần huấn luyện an toàn điệnĐội thi công, bảo trì toà nhà, tiệm điện
May công nghiệpĐứng một đến vài công đoạn trên chuyềnChứng chỉ sơ cấp hoặc doanh nghiệp tự xác nhậnNhà máy may, xưởng gia công
Sửa chữa xe máyBảo dưỡng định kỳ, thay phụ tùng, sửa hư hỏng thông thườngChứng chỉ sơ cấpTiệm sửa xe, đại lý xe máy
Chăm sóc người cao tuổiChăm sóc sinh hoạt hằng ngày, theo dõi dấu hiệu, phối hợp nhân viên y tếChứng chỉ sơ cấpGia đình, cơ sở dưỡng lão
Kỹ thuật chế biến thuỷ sảnSơ chế, phân cỡ, cấp đông theo quy trình vệ sinhChứng chỉ sơ cấpNhà máy chế biến ở tỉnh ven biển, đồng bằng

Nghề có chứng nhận riêng do cơ quan khác cấp, như thợ hàn theo tiêu chuẩn, an toàn điện, lái xe các hạng, phải thi ở nơi có thẩm quyền. Hỏi lớp xem khoá sơ cấp có kèm ôn thi phần đó không, và nếu không thì học ở đâu.

Đọc thông báo tuyển sinh khoá ba tháng

Thông báo tuyển sinh của trường nghề, trung tâm thường dán ở nhà văn hoá xã, đăng trên trang của trường hoặc đọc trên loa xã. Đọc kỹ các dòng sau, và gạch dưới dòng nào thiếu:

  • Tên đơn vị đào tạo và trình độ: phải ghi "trình độ sơ cấp" nếu bạn cần chứng chỉ sơ cấp. "Khoá đào tạo nghề" không ghi trình độ thường là khoá dưới ba tháng.
  • Thời gian học: số tháng, ngày khai giảng, học giờ nào. Ba tháng học cả ngày khác hẳn ba tháng học buổi tối.
  • Địa điểm học thực hành: học ở cơ sở chính hay lớp mở tại xã. Lớp tại xã tiện nhưng phải hỏi thiết bị mang về có đủ không.
  • Đối tượng được hỗ trợ: lao động nông thôn, người thất nghiệp, người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, người khuyết tật thường có mức hỗ trợ riêng.
  • Hồ sơ cần nộp: căn cước, ảnh, giấy tờ diện hỗ trợ nếu có. Chuẩn bị đủ một lần để khỏi về quê lấy lại.
  • Hạn nộp và số lượng: lớp hỗ trợ thường giới hạn người, ai nộp đủ trước thì vào trước.

Thông báo không ghi đơn vị đào tạo, chỉ ghi số điện thoại và "liên hệ để biết thêm" thì cẩn thận. Lớp đàng hoàng không ngại ghi tên mình.

Chia mười hai tuần học để ra trường là làm được

Khi lớp đưa chương trình, so với khung dưới. Một khoá sơ cấp tốt dành phần lớn thời gian cho thực hành, và những tuần cuối nên có thực tập ở nơi làm thật.

TuầnTrọng tâmBạn nên làm thêm
1–2An toàn, dụng cụ, vật liệu, thao tác nềnGhi sổ từng buổi: học gì, làm được gì, sai ở đâu
3–6Các bài thực hành chính, lặp lại tới khi đúngXin ở lại thêm giờ khi xưởng trống
7–9Làm trọn sản phẩm, công việc có chất lượng kiểm đượcChụp ảnh sản phẩm của mình làm hồ sơ
10–11Thực tập ở doanh nghiệp hoặc làm việc thật dưới hướng dẫnHỏi người hướng dẫn xem có tuyển không
12Kiểm tra cuối khoá, nhận chứng chỉNộp hồ sơ xin việc ngay tuần này

Nếu chương trình dành hơn một tháng đầu cho lý thuyết trên lớp, hoặc không có tuần thực tập nào, đó là khoá sơ cấp trên giấy. Bạn vẫn có chứng chỉ, nhưng tuần đầu đi làm sẽ rất vất vả.

Lo chi tiêu ba tháng để không bỏ ngang

Lý do phổ biến nhất khiến người ta bỏ khoá ba tháng không phải vì nghề khó mà vì hết tiền ở tuần thứ sáu, thứ bảy. Trước khi ghi danh, ngồi tính các khoản: học phí phần không được hỗ trợ, tiền đi lại mỗi ngày, ăn trưa, đồ bảo hộ, phụ phí vật tư nếu có, tiền nhà nếu học xa, và tiền lo cho gia đình trong ba tháng không có hoặc giảm thu nhập. Không cần con số chính xác, chỉ cần biết khoản nào lớn nhất.

Có ba cách thường gặp để đỡ gánh. Một là chọn lớp được hỗ trợ học phí của tỉnh, hỏi ở trung tâm dịch vụ việc làm hoặc cán bộ lao động xã. Hai là chọn lớp học buổi tối hoặc ca linh hoạt để vẫn làm thêm ban ngày, chấp nhận khoá kéo dài hơn. Ba là chọn lớp có thực tập hưởng phụ cấp ở những tuần cuối, hỏi rõ điều này khi ghi danh.

Nếu tính xong thấy không đủ, đừng cố đăng ký rồi bỏ giữa chừng. Chờ thêm một đợt để dành tiền, hoặc học khoá một tháng trước rồi đi làm phụ, sau đó mới học sơ cấp. Học một mạch ba tháng có nền tiền ổn bao giờ cũng tốt hơn học hai tháng rồi dừng.

Ví dụ: chị Thuý học điện dân dụng ở quê sau khi nghỉ chuyền

Chị Thuý, 29 tuổi, làm công nhân điện tử ở khu công nghiệp sáu năm, về quê vì con vào lớp một. Chị muốn làm nghề có thể nhận việc quanh xã. Hai tuần đầu chị không đăng ký gì cả mà đi hỏi: cán bộ lao động xã nói lớp điện dân dụng sơ cấp của trường nghề tỉnh sẽ mở lớp tại xã nếu đủ người; một chú thợ điện trong xóm nói việc lắp điện nhà mới quanh vùng không thiếu, chỉ thiếu người cẩn thận.

Chị rủ thêm bốn người đăng ký, lớp mở ở nhà văn hoá xã, học ba tháng rưỡi, thực hành trên bàn tập trường mang về. Tuần thứ mười, chị xin theo chú thợ điện trong xóm đi làm hai công trình. Có chứng chỉ, chị làm phụ cho chú thêm vài tháng rồi mới bắt đầu nhận việc nhỏ của người quen, còn việc đấu tủ điện và nhà nhiều tầng thì vẫn mời chú làm cùng.

Cách chị làm có ba điểm đáng học: hỏi trước khi học, rủ người để lớp mở gần nhà, và dùng tuần cuối để nối với người sẽ cho mình việc.

Câu hỏi khi gọi một lớp sơ cấp ba tháng

Ghi các câu sau ra giấy, gọi ít nhất hai lớp cùng nghề rồi so câu trả lời. Lớp nào trả lời vòng vo câu số hai và số năm thì nên dè chừng:

  • Khoá này có phải chương trình trình độ sơ cấp không, cuối khoá cấp chứng chỉ sơ cấp hay giấy chứng nhận?
  • Tổng số giờ học là bao nhiêu, trong đó thực hành chiếm khoảng bao nhiêu phần, mỗi học viên có máy hoặc bàn tập riêng không?
  • Lớp hiện có bao nhiêu người, thầy dạy thực hành đã làm nghề ngoài xưởng chưa?
  • Có tuần thực tập ở doanh nghiệp không, ở đâu, có phụ cấp không?
  • Khoá trước có bao nhiêu người đang làm đúng nghề, làm ở những loại nơi nào?
  • Học phí gồm những gì, phần nào được tỉnh hỗ trợ, nghỉ ốm vài buổi thì học bù ra sao?
  • Nếu không qua kiểm tra cuối khoá, có được thi lại không và tính phí thế nào?

Câu số năm khó nhất với lớp yếu, vì họ không theo dõi học viên sau khoá. Lớp làm tốt thường kể được vài chỗ học viên cũ đang làm, thậm chí cho bạn gặp một người. Đừng ngại hỏi; người trả lời câu ấy dễ dàng là người tự tin vào lớp của mình.

Câu hỏi thường gặp

Học nghề 3 tháng có được cấp chứng chỉ sơ cấp không?

Có, nếu khoá được tổ chức theo chương trình trình độ sơ cấp ở cơ sở có đăng ký hoạt động giáo dục nghề nghiệp, và bạn học đủ, qua kiểm tra cuối khoá. Hỏi lớp xem khoá có ghi rõ "trình độ sơ cấp" không.

Chứng chỉ sơ cấp có giá trị khi xin việc ở tỉnh khác không?

Chứng chỉ sơ cấp có giá trị chung trên cả nước. Tuy vậy, nơi tuyển vẫn kiểm tra tay nghề thực tế, nên hồ sơ ảnh sản phẩm và sổ thực hành của bạn nhiều khi được xem kỹ hơn tờ chứng chỉ.

Học ba tháng có làm thợ chính được ngay không?

Thường chưa. Bạn vào làm thợ bậc thấp, được giao việc thật nhưng có người kiểm. Sau vài tháng đến một năm làm đều tay, tuỳ nghề, bạn mới nhận việc một mình hoặc lên bậc.

Lớp mở tại xã có tốt bằng học ở trường không?

Lớp tại xã tiện đi lại và hợp người bận việc nhà, nhưng thiết bị thường ít hơn. Hỏi lớp mang những thiết bị gì về, mỗi người được thực hành bao nhiêu giờ, và có buổi nào học ở xưởng của trường không.

Đang làm công nhân có học sơ cấp ba tháng được không?

Được, nếu chọn lớp buổi tối hoặc cuối tuần. Khi đó khoá thường kéo dài năm đến sáu tháng. Hỏi lịch cụ thể và tính sức trước, vì làm ca xoay mà học tối rất dễ đuối.

Có nên chọn khoá sơ cấp cam kết việc làm sau khi học?

Cam kết chỉ có ý nghĩa khi ghi rõ doanh nghiệp nào, vị trí gì, điều kiện ra sao. Đọc kỹ văn bản cam kết trước khi ký, và vẫn tự đi hỏi chỗ làm trong lúc học thay vì chỉ chờ lớp giới thiệu.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138