NganHan.comNgắn Hạn
Chọn khoá ngắn theo thời gian và hoàn cảnh

Học nghề trước khi đi làm nước ngoài: chọn khoá ngắn hợp đơn hàng, học ở tỉnh nhà

Chọn kênh đi hợp pháp trước, nghề sau. Khoá ngắn nào giúp qua bài kiểm tra tay nghề, học tiếng và rèn thể lực ở tỉnh nhà, lịch chuẩn bị và câu nên hỏi.

Two young Vietnamese men in safety helmets practice tying rebar on a training yard beside paddy fields, instructor pointing, shot from low angle, bright midday sky

Học nghề trước khi đi làm nước ngoài nên làm theo thứ tự: chọn kênh đi hợp pháp và loại công việc trước, rồi mới chọn khoá nghề ngắn đúng với bài kiểm tra tay nghề của chương trình đó, song song học tiếng và rèn thể lực. Học nghề trước rồi đi tìm đơn hàng hợp nghề thường tốn công vô ích, vì mỗi chương trình, mỗi nước tiếp nhận yêu cầu kỹ năng rất khác nhau.

Phần lớn việc chuẩn bị làm được ngay ở tỉnh nhà: trường nghề công lập có khoá ngắn về xây dựng, cơ khí, may, chế biến thực phẩm, chăm sóc; trung tâm dịch vụ việc làm của tỉnh thường có thông tin về các chương trình đưa người đi làm hợp pháp. Bài này đi qua từng bước, có bảng nhóm việc thường tuyển và khoá ngắn tương ứng, lịch chuẩn bị theo tháng, một ví dụ và những câu nên hỏi.

Thứ tự đúng: kênh đi, công việc, rồi mới đến khoá nghề

Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng 2020 quy định các kênh đi hợp pháp và trách nhiệm của bên đưa người đi. Trước khi đóng tiền học bất cứ khoá nào, đi qua năm bước:

  1. Xác định kênh đi. Chương trình do cơ quan nhà nước tổ chức theo thoả thuận giữa hai nước, doanh nghiệp dịch vụ có giấy phép đưa người đi làm việc ở nước ngoài, hoặc doanh nghiệp trúng thầu, nhận thầu ở nước ngoài đưa người của mình đi. Hỏi trung tâm dịch vụ việc làm và sở phụ trách lĩnh vực lao động của tỉnh danh sách các kênh này.
  2. Kiểm giấy phép bên đưa đi. Doanh nghiệp dịch vụ phải có giấy phép còn hiệu lực; tra trên danh sách công khai của cơ quan quản lý lao động ngoài nước, đừng tin ảnh chụp giấy phép người ta gửi.
  3. Chọn loại công việc cụ thể. Không phải "đi Nhật", "đi Hàn" mà là "công nhân xây dựng cốp pha", "chế biến thực phẩm", "chăm sóc người cao tuổi", "nông nghiệp trồng rau nhà kính".
  4. Hỏi yêu cầu tuyển chọn. Có thi tiếng không, có kiểm tra tay nghề không, kiểm tra những thao tác gì, có kiểm tra thể lực không.
  5. Chọn khoá nghề khớp với yêu cầu đó. Lúc này mới tìm khoá ngắn ở trường nghề trong tỉnh dạy đúng các thao tác sẽ bị kiểm tra.

Nếu ai đó bảo bạn học nghề tại "trung tâm của họ" trước khi có đơn hàng, đóng tiền học, tiền giữ chỗ, rồi mới biết đi đâu làm gì, dừng lại và kiểm tra kỹ. Học nghề không phải là điều kiện để giữ chỗ đi.

Nhóm việc thường tuyển và khoá ngắn tương ứng trong nước

Bảng dưới gom những nhóm việc mà các chương trình đi làm việc ở nước ngoài thường tuyển, cùng loại khoá ngắn có ở trường nghề trong nước. Yêu cầu chi tiết của từng chương trình thay đổi theo năm và theo nước, nên luôn hỏi lại bên đưa đi.

Nhóm việcThường được kiểm traKhoá ngắn trong nước giúp gìGiấy có ích
Xây dựng: cốp pha, cốt thép, giàn giáoĐọc kích thước, buộc thép, lắp ghép, an toàn trên caoKhoá nề, cốp pha, cốt thép sơ cấp, an toàn lao độngChứng chỉ sơ cấp, giấy huấn luyện an toàn
Cơ khí, hànMối hàn theo tư thế, đọc bản vẽ đơn giảnKhoá hàn điện, hàn bán tự độngChứng chỉ sơ cấp; chứng chỉ thợ hàn nếu chương trình yêu cầu
Chế biến thực phẩm, thuỷ sảnThao tác nhanh, vệ sinh, chịu lạnhKhoá chế biến thực phẩm, vệ sinh an toàn thực phẩmGiấy xác nhận kiến thức an toàn thực phẩm
Nông nghiệp, nhà kínhThể lực, thao tác trồng, thu hoạch, dùng máy nhỏKhoá trồng rau công nghệ cao, vận hành máy nông nghiệpGiấy chứng nhận khoá
Chăm sóc người cao tuổiKỹ năng chăm sóc, giao tiếp, tiếng ở mức kháKhoá chăm sóc người cao tuổi sơ cấpChứng chỉ sơ cấp; có nước đòi chứng chỉ riêng
May, dệt, lắp rápThao tác máy, tốc độ, độ chính xácKhoá may công nghiệp, lắp ráp điện tửChứng chỉ sơ cấp hoặc xác nhận tay nghề

Khoá ngắn trong nước không thay được khoá đào tạo của chương trình, nếu chương trình có. Giá trị của nó là giúp bạn qua vòng tuyển chọn và đỡ bỡ ngỡ tháng đầu ở nơi làm, nơi mà không ai có thời gian dạy lại từ đầu bằng tiếng mẹ đẻ của bạn.

Học tiếng song song, đừng để sau

Nhiều người dồn sức học nghề rồi mới học tiếng, đến lúc thi tuyển thì tay đã khá mà tiếng chưa đủ. Với hầu hết chương trình, tiếng là vòng loại đầu tiên, tay nghề kiểm tra sau. Nếu bạn có sáu tháng chuẩn bị, chia đều: buổi sáng học nghề, buổi tối học tiếng, cuối tuần ôn lại cả hai.

Học tiếng ở tỉnh có thể qua trung tâm ngoại ngữ có giấy phép, lớp của trường cao đẳng, hoặc lớp do chính bên đưa đi tổ chức. Hỏi bên đưa đi: bài thi tiếng của chương trình kiểm tra nghe nói hay đọc viết, mức nào là đạt, có đề mẫu không. Học đúng dạng bài thi tiết kiệm được nhiều tháng.

Một mẹo khi học nghề: học thuộc tên dụng cụ, vật liệu, thao tác của nghề mình bằng tiếng của nước sẽ đến. Viết vào sổ thực hành, mỗi buổi thêm vài từ. Tháng đầu đi làm, hiểu được câu "đưa cái cờ lê số mười" hay "dừng máy" quan trọng hơn biết hỏi đường.

Lịch chuẩn bị khoảng sáu tháng

Thời gian thực tế phụ thuộc lịch tuyển của từng chương trình; nhiều chương trình có đợt thi cố định trong năm. Lịch sau giả định bạn có khoảng sáu tháng từ lúc chọn kênh đến lúc thi tuyển.

ThángNghềTiếngViệc khác
1Chọn khoá, đăng ký, học an toàn và thao tác nềnBảng chữ, phát âm, câu chào hỏiKiểm kênh đi, khám sức khoẻ sơ bộ
2–3Thực hành các thao tác chương trình kiểm traTừ vựng nghề, mẫu câu công việcLàm hộ chiếu, chuẩn bị giấy tờ
4Làm bài mô phỏng kiểm tra tay nghề, có bấm giờLàm đề mẫu, luyện ngheRèn thể lực đều đặn
5Hoàn thành khoá, nhận giấy, giữ ảnh sản phẩmLuyện đề cường độ caoNộp hồ sơ dự tuyển
6Luyện lại thao tác yếuÔn lần cuốiThi tuyển, học khoá bồi dưỡng kiến thức cần thiết trước khi đi

Khoá bồi dưỡng kiến thức cần thiết trước khi đi làm việc ở nước ngoài là bắt buộc theo luật, do bên đưa đi tổ chức hoặc phối hợp tổ chức, học về pháp luật, phong tục, kỷ luật lao động của nước đến. Đó là khoá khác với khoá học nghề; đừng nhầm hai loại.

Sức khoẻ và thể lực: phần hay bị xem nhẹ

Khám sức khoẻ sơ bộ ngay tháng đầu. Các chương trình đều khám sức khoẻ khi tuyển, và một số bệnh hoặc chỉ số không đạt sẽ bị loại. Khám sớm ở bệnh viện tuyến tỉnh giúp bạn biết trước để điều trị hoặc đổi hướng, khỏi mất sáu tháng học rồi mới biết.

Rèn thể lực theo đúng việc sẽ làm. Việc xây dựng cần sức mang vác và leo trèo, việc chế biến thực phẩm cần đứng lâu trong lạnh, việc nông nghiệp nhà kính cần cúi lâu và chịu nóng. Mỗi tuần vài buổi tập sát với việc đó tốt hơn tập chung chung.

Một số chương trình kiểm tra thể lực. Hỏi bên đưa đi bài kiểm tra gồm gì, như mang vật nặng một quãng, thao tác lặp lại trong thời gian giới hạn, rồi tập đúng bài đó.

Giữ thói quen sinh hoạt giờ giấc. Nơi làm ở nước ngoài thường đi làm đúng giờ, nghỉ đúng giờ, không có chuyện đến muộn vài phút. Tập dậy và đi học đúng giờ suốt khoá là cách rèn sớm nhất.

Ví dụ: anh Quân, 26 tuổi, chuẩn bị đi làm xây dựng

Anh Quân ở Nghệ An, làm phụ hồ cho một đội thợ trong tỉnh ba năm. Anh muốn đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng để có vốn về mở tổ thợ riêng. Một người quen giới thiệu một văn phòng ở thành phố thu tiền "giữ chỗ" và mời học nghề tại chỗ họ. Anh không đóng ngay mà lên trung tâm dịch vụ việc làm của tỉnh hỏi.

Tại đó anh được hướng dẫn tra danh sách doanh nghiệp có giấy phép, và biết văn phòng kia không nằm trong danh sách. Anh chọn một doanh nghiệp có giấy phép đang tuyển công nhân cốp pha. Bài kiểm tra tay nghề gồm đọc kích thước, lắp ván khuôn, buộc thép theo mẫu. Anh đăng ký khoá cốp pha, cốt thép sơ cấp ở trường cao đẳng công lập trong tỉnh, buổi tối học tiếng.

Ba năm phụ hồ giúp anh quen việc nặng, nhưng anh nhận ra mình chưa từng đọc bản vẽ. Khoá sơ cấp lấp đúng chỗ đó. Khi thi tuyển, phần tay nghề anh làm tốt; phần tiếng anh phải thi thêm một đợt. Nếu anh đóng tiền cho văn phòng đầu tiên, có lẽ đã mất tiền mà không có gì trong tay.

Câu nên hỏi bên đưa đi và lớp nghề

Hai nhóm câu dưới đây giúp bạn khớp khoá nghề với chương trình. Ghi câu trả lời ra giấy để so sánh:

  • Hỏi bên đưa đi: Giấy phép số mấy, còn hạn đến bao giờ? Công việc cụ thể là gì, ở loại cơ sở nào? Có kiểm tra tay nghề không, kiểm tra thao tác gì, có đề mẫu không?
  • Hỏi tiếp bên đưa đi: Có yêu cầu chứng chỉ nghề nào không, hay chỉ cần qua bài kiểm tra? Chương trình có khoá đào tạo nghề riêng sau khi trúng tuyển không?
  • Hỏi lớp nghề: Khoá có dạy đúng các thao tác trong bài kiểm tra của chương trình không? Có cho làm bài mô phỏng có bấm giờ không?
  • Hỏi tiếp lớp nghề: Học viên khoá trước có ai đi theo chương trình này không, họ nói bài kiểm tra ra sao? Học buổi tối được không để còn học tiếng?
  • Hỏi chính mình: Sức khoẻ có hợp với công việc không? Gia đình có đồng ý không? Có khoản dự phòng nếu thi trượt phải chờ đợt sau không?

Các câu hỏi về chi phí đi, tiền ký quỹ, hợp đồng và dấu hiệu lừa đảo là phần riêng, cần đọc kỹ ở nguồn hướng dẫn về đi làm việc ở nước ngoài. Bài này chỉ lo phần học nghề, và nguyên tắc chung là: không đóng tiền cho ai khi chưa kiểm được giấy phép.

Câu hỏi thường gặp

Có bắt buộc học nghề trước khi đi làm nước ngoài không?

Không phải chương trình nào cũng bắt buộc, nhưng nhiều chương trình có kiểm tra tay nghề hoặc ưu tiên người có kinh nghiệm. Hỏi rõ yêu cầu của chương trình cụ thể rồi mới chọn khoá học trong nước cho phù hợp.

Học nghề ở đâu để đi làm nước ngoài?

Trường cao đẳng, trung cấp công lập trong tỉnh có nhiều khoá ngắn phù hợp như xây dựng, cơ khí, chế biến thực phẩm, chăm sóc. Một số chương trình có khoá đào tạo riêng sau khi trúng tuyển, do bên đưa đi tổ chức.

Khoá bồi dưỡng kiến thức cần thiết có phải là khoá học nghề không?

Không. Đó là khoá bắt buộc trước khi xuất cảnh, học về pháp luật, phong tục, kỷ luật lao động của nước đến và quyền lợi của người lao động. Học nghề là việc riêng, thường làm trước.

Làm sao biết doanh nghiệp đưa người đi có giấy phép?

Tra danh sách doanh nghiệp được cấp giấy phép trên trang công khai của cơ quan quản lý lao động ngoài nước, hoặc hỏi trung tâm dịch vụ việc làm và sở phụ trách lĩnh vực lao động của tỉnh. Đừng chỉ tin ảnh chụp giấy phép.

Nên học tiếng hay học nghề trước?

Nên học song song. Với nhiều chương trình, tiếng là vòng tuyển đầu tiên, còn tay nghề được kiểm tra sau. Chia ngày học nghề, tối học tiếng là cách nhiều người đã làm được trong sáu tháng.

Đã làm nghề nhiều năm có cần học khoá ngắn nữa không?

Có thể không cần học lại từ đầu, nhưng nên ôn đúng các thao tác của bài kiểm tra và học thêm phần còn thiếu như đọc bản vẽ, an toàn. Kinh nghiệm thực tế là lợi thế lớn khi thi tuyển.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138